To ewenement! Historia eliptycznego kościoła w Żeliszowie [ZOBACZ]

Radosław Bugajski, Andrzej Owczarek | Utworzono: 2018-12-19 09:45 | Zmodyfikowano: 2018-12-19 20:45
A|A|A

zdjęcia: Andrzej Owczarek

Kościół ewangelicki w Żeliszowie zbudowany został w 1797 roku, a dziś stanowi wyjątkowy i niepowtarzalny w skali Europy zabytek epoki wczesnego klasycyzmu. Znajduje się na wzgórzu, w południowo-zachodnim skraju miejscowości Żeliszów na Dolnym Śląsku.

Kościół został wzniesiony według projektu przypisywanego architektowi Carlowi Gotthardowi Langhansowi, twórcy m.in. takich budowli, jak Brama Brandenburskia w Berlinie.

Kościół powstał, co jest ewenementem, na planie elipsy - o rozmiarach około 20x30 m. W 1872 roku do budowli dostawiono dzwonnicę z bolesławieckiego piaskowca, według projektu miejscowego architekta Petera Gansela.

Elewacja kościoła jest surowa i wyróżnia się brakiem wystroju architektonicznego, a dach pokryty był pierwotnie dachówką. Bogato zdobione, jednoprzestrzenne wnętrze, otoczone jest drewnianymi emporami.

Kościół był czynny do 1945 roku. Po wyjeździe niemieckich mieszkańców, pozostał w dobrym stanie, lecz nie był użytkowany zgodnie z przeznaczeniem. Początkowo urządzono w nim owczarnię, potem niszczał przemieniając się w ruinę. Utracił ołtarz, organy, ławki, żyrandole a okoliczni mieszkańcy rozkradli go prawie doszczętnie. Część więźby dachowej zawaliła się i kościół był pozbawiony ochrony przed deszczem i śniegiem. Wpisano  go na listę zabytków województwa dolnośląskiego dopiero 12 grudnia 2005 roku.

W 2013 roku warszawska fundacja „Twoje Dziedzictwo“ przejęła od gminy zabytek wraz z terenem dawnego cmentarza i uzyskała pomoc Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, co umożliwiło rozpoczęcie renowacji kościoła. Od sierpnia 2014 trwają prace przy odbudowie dachu, a pierwszy etap prac konserwatorskich przy wieży, przeprowadzony w 2018 roku, otrzymał dofinansowanie od Deutsch-Polnische Stiftung Kulturpflege und Denkmalschutz z Görlitz z udziałem funduszy Republiki Federalnej Niemiec, oraz dotacji od Erika-Simon Stiftung i Senta-Weygandt Foundation z Görlitz. Kościół można bezpłatnie zwiedzać, po wcześniejszym umówieniu się.

REKLAMA

Dodając komentarz do artykułu akceptujesz regulamin strony.
Radio Wrocław nie odpowiada za treść komentarzy.
~pies zdiociał
2018-12-20 09:27:42
z adresu IP: (77.114.xxx.xxx)
Ocena: 1
biega na naokoło i nie wie komu teraz służy
~Limciu
2018-12-20 01:07:45
z adresu IP: (87.206.xxx.xxx)
Ocena: 0
Wewnątrz podobny do kościoła Zbawiciela w Wałbrzychu - dzieło tego samego architekta.
~Ślązak
2018-12-19 23:09:40
z adresu IP: (78.10.xxx.xxx)
Ocena: 0
Ave Silesia !
~Ewangelik
2018-12-19 21:58:46
z adresu IP: (84.10.xxx.xxx)
Ocena: 1
Oby żadne malowidła w nim nie powstały, ponieważ jest to kościół ewangelicki. Ma być skromny, bez przepychu.
~Kaśka
2018-12-19 19:57:23
z adresu IP: (195.248.xxx.xxx)
Ocena: -1
ale to musi być niezwykłe miejsce.. Mam nadzieje, że kiedyś do niego dotrę .
~Zabytek
2018-12-19 15:27:55
z adresu IP: (217.97.xxx.xxx)
Ocena: -1
Na dom kultury mozna przerobić? A co z podatkami od tej nieruchomości?
~piaskowiec
2018-12-19 14:58:55
z adresu IP: (88.156.xxx.xxx)
Ocena: 1
jeśli rozpoznaję, to piaskowiec nie bolesławiecki, a rakowicki, ten sam z którego budowano w Berlinie i Wrocławiu
~solo
2018-12-19 14:04:19
z adresu IP: (79.110.xxx.xxx)
Ocena: 0
Kościół w Żeliszowie leży na terenie Parafii Ewangelickiej w Lubaniu
~Kołaczek
2018-12-19 12:20:21
z adresu IP: (87.105.xxx.xxx)
Ocena: 1
Czy na suficie powstaną jakieś malowidła?, dawniej ich nie było ale taki biały sufit, wnętrze nieco traci na jakości, wyglądzie.
Reklama