Wyjątkowe banknoty z burzliwego okresu. „Co Polacy mieli w skarpetach w 1945 roku”?

W Muzeum Papiernictwa w Dusznikach-Zdroju można podziwiać banknoty, jakie były w obiegu w Polsce po II wojnie światowej. Opowiada o tym wystawa zatatuowana „Co Polacy mieli w skarpetach w 1945 roku”.

Polecamy: To jedna z najważniejszych produkcji w tym sezonie. "Don Carlo" najnowszą premierą Opery Wrocławskiej

Skomplikowana historia polskiego pieniądza

Po tym, jak polski złoty nie przetrwał próby wojennej, na ziemiach odzyskanych posługiwano się pieniędzmi narodu sowieckiego. Jednocześnie ludność wyzwolona z głębi Rzeszy Niemieckiej używała marek, a jeńcy wojenni posługiwali się bonami używanymi w konkretnych obozach.

Pierwsze powojenne polskie banknoty były narzucone i drukowane przez Związek Radziecki, podkreśla Marcin Wyszyński, kustosz dusznickiej papierni:

- Możemy zobaczyć tutaj na przykład emisję z 1944 roku, ona została wydrukowana jeszcze w Rosji sowieckiej. Mają błąd językowy w klauzuli prawnej. Jest tam, że one mają być używane i to jest „obowiązkowym”. To jest rusycyzm i dopiero, jak pozwolono drukować w kraju, poprawiono to na „obowiązkowe”.

Na ekspozycji można też zobaczyć między innymi oryginalny arkusz tak zwanych "młynarek" - nierozciętych polskich "dwudziestek", które zostały utworzone podczas niemieckiej okupacji w 1940 roku.

Sprawdź: Ponad setka młodych muzyków na bolesławieckim rynku. Wyjątkowy flash mob rozgrzewał przechodniów

Prof. Tomasz Głowiński: Pieniądz służył celom politycznym

Jak przypomina profesor Tomasz Głowiński, historyk Uniwersytetu Wrocławskiego, tylko w XX wieku w Polsce dokonano sześciu pełnych wymian pieniężnych:

- Marka polska w 1917 roku wprowadzona, złoty polski w 1924, złoty krakowski w 1940, 1944-45 złoty lubelski, później 1950 - kolejna wymiana i jeszcze żeśmy później za Balcerowicza te zera cięli.

Jak dodał Głowiński w powojennym okresie pieniądz służył celom politycznym. Podczas pierwszej po wojnie wymiany znacząco spadła też wartość pieniądza:

- Świadomie też użyto narzędzia finansowego do tego, żeby realizować politykę ideologiczno-gospodarczą, czyli sowietyzować Polskę.

Na wystawie poza banknotami można zobaczyć kartki i bony żywnościowe, a odwiedzając muzeum poznać pełną historię polskich banknotów - również tych nigdy nieemitowanych.

Zobacz: Jeżdżące dzieła sztuki? Studenci ASP przemalowali hulajnogi elektryczne. Wśród wzorów... wrocławskie szczury